Duurzame AV: voorkom deze 3 valkuilen met circulaire oplossingen

Steeds meer organisaties willen hun audiovisuele omgeving verduurzamen. Toch blijkt het maken van de juiste keuzes in de praktijk vaak lastig.

Daarom spraken we met Kjeld Veenhuis, specialist duurzame audiovisuele oplossingen bij AVEX. Vanuit zijn ervaring helpt hij organisaties om verduurzaming niet alleen binnen de AV-omgeving, maar organisatiebreed aan te pakken.

Veel facility managers twijfelen namelijk over de juiste keuzes als het gaat om duurzame AV-oplossingen. Welke duurzaamheidsclaims kun je vertrouwen? Welke leveranciers zijn transparant? En hoe weet je of een oplossing daadwerkelijk circulair is?

Door de praktijkervaring van AVEX met circulaire AV-systemen en transparante duurzaamheidsdata via het GSES-platform helpt Kjeld organisaties om door de wirwar van duurzaamheidsclaims heen te kijken.

In dit artikel lees je:

• Waarom greenwashing een reëel probleem is binnen de AV-branche.
• Wat de 3 grootste valkuilen zijn bij duurzame AV-aankopen.
• Welke stappen je kunt zetten richting circulaire en duurzame AV-oplossingen.
• Hoe andere organisaties duurzame keuzes maken op basis van betrouwbare data.

Na het lezen van dit artikel weet je waar je op moet letten bij de aanschaf van duurzame audiovisuele apparatuur en hoe je voorkomt dat je in de valkuilen van greenwashing trapt.

De verwarring rond duurzaamheid in audiovisuele apparatuur

Het verduurzamen van audiovisuele apparatuur is complex. Waar voor verlichting of klimaatinstallaties vaak duidelijke normen en certificeringen bestaan, ontbreekt die transparantie in de AV-markt nog regelmatig.

Fabrikanten gebruiken termen als eco mode, energy saver of duurzaam ontwerp, zonder dat daar altijd duidelijke definities of onafhankelijke toetsing achter zitten. Daardoor is het lastig om oplossingen objectief met elkaar te vergelijken.

Voor facility managers maakt dat het nemen van de juiste beslissing niet eenvoudiger.

Kjeld kreeg onlangs tijdens een intakegesprek met een facility manager van een internationale consultancyorganisatie dan ook een herkenbare vraag:

“Waar begin ik als ik mijn vergaderruimtes wil verduurzamen?” Facility Manager

Zijn antwoord was duidelijk:

“Begin met inzicht. Alleen wanneer je beschikt over betrouwbare data kun je duurzame keuzes maken die ook op de lange termijn het verschil maken.” Kjeld Veenhuis Accountmanager AVEX

De 3 grootste valkuilen bij duurzame AV-aankopen

Het goede nieuws is dat steeds meer organisaties werk willen maken van duurzaamheid. Toch worden onderweg vaak keuzes gemaakt die uiteindelijk minder duurzaam blijken dan gedacht.

Deze drie valkuilen komen in de praktijk het meest voor:

1. Vertrouwen op marketingclaims zonder onderbouwing

Veel AV-fabrikanten gebruiken termen als ‘eco-mode’, ‘energiezuinig’ of ‘groen’. Dat klinkt positief, maar zulke termen zeggen op zichzelf weinig over de daadwerkelijke duurzaamheid van een product.

Een duurzaamheidsclaim is pas waardevol wanneer duidelijk is wat er precies is gemeten, welke methode daarvoor is gebruikt en of deze gegevens onafhankelijk zijn gecontroleerd. Zonder die onderbouwing blijft een label vooral een marketinguiting.

Kijk daarom verder dan de claim alleen. Vraag naar gegevens over bijvoorbeeld:

• het energieverbruik gedurende de volledige levensduur;
• de gebruikte materialen;
• de mate van circulariteit en hergebruik.

Onafhankelijke platforms en certificeringen, zoals het GSES-platform, helpen om deze informatie objectief naast elkaar te leggen. Zo kun je onderscheid maken tussen producten die écht duurzaam zijn en oplossingen die vooral duurzaam lijken.

2. Geen inzicht in de werkelijke milieu-impact

Veel organisaties hebben onvoldoende inzicht in de totale milieu-impact van hun audiovisuele apparatuur. Daardoor lijkt het vervangen van bestaande apparatuur vaak de snelste route naar verduurzaming.

In werkelijkheid hoeft dat lang niet altijd de meest duurzame keuze te zijn.

Wanneer je geen inzicht hebt in factoren zoals energieverbruik, levensduur, materiaalgebruik en herbruikbaarheid, is het lastig om de totale impact van een product goed te beoordelen. Bestaande apparatuur kan soms nog jarenlang betrouwbaar functioneren of circulair worden opgewaardeerd, waardoor onnodige investeringen én extra afval worden voorkomen.

Door beslissingen te baseren op betrouwbare data in plaats van aannames, maak je keuzes die zowel duurzamer als kostenefficiënter zijn.

3. Samenwerken met leveranciers die niet transparant zijn

Niet iedere leverancier die duurzaamheid belooft, is daar ook volledig transparant over. Juist daarom is het belangrijk om kritisch door te vragen. Een gebrek aan transparantie herken je bijvoorbeeld wanneer:

1. er geen inzicht wordt gegeven in de herkomst van materialen of de productiemethoden;
2. gegevens over energieverbruik, circulariteit of CO₂-uitstoot ontbreken;
3. keurmerken of certificeringen niet onafhankelijk te verifiëren zijn.

Als facility manager of inkoper kun je dit eenvoudig doorbreken door gerichte vragen te stellen en onderliggende documentatie op te vragen. Denk aan levenscyclusanalyses, onafhankelijke certificeringen of deelname aan platforms zoals GSES. Zo krijg je inzicht in de daadwerkelijke prestaties van een leverancier en weet je of duurzaamheidsclaims ook met feiten kunnen worden onderbouwd.

Mini-checklist – stel altijd deze drie vragen:

1. Kunt u laten zien waar de materialen vandaan komen en hoe deze worden verwerkt?
2. Welke onafhankelijke certificeringen of keurmerken kunt u overleggen?
3. Hoe worden de CO₂-impact en circulariteit van dit product gemeten en bijgehouden?

Met deze vragen leg je een stevige basis voor een weloverwogen keuze en werk je samen met leveranciers die daadwerkelijk bijdragen aan de duurzaamheidsdoelstellingen van jouw organisatie.

Waarom greenwashing veel voorkomt in de AV-branche

Steeds meer organisaties willen investeren in duurzame AV-oplossingen. Tegelijkertijd groeit ook het aantal producten dat als ‘groen’ of ‘energiezuinig’ wordt gepresenteerd. Dat maakt het lastig om te beoordelen welke oplossingen daadwerkelijk duurzaam zijn.

Greenwashing – het duurzamer laten lijken van een product dan het in werkelijkheid is – komt daarom ook binnen de AV-branche voor. Een belangrijke oorzaak is het ontbreken van uniforme regelgeving. Fabrikanten gebruiken verschillende meetmethodes en definities, waardoor energieverbruik, levensduur en circulariteit moeilijk met elkaar te vergelijken zijn.

Daarnaast speelt marketing een grote rol. Omdat de vraag naar duurzame oplossingen groeit, worden termen als eco mode, energy saver en low energy regelmatig gebruikt. Zonder onderliggende data zeggen deze claims echter weinig over de daadwerkelijke milieu-impact.

Een scherm dat in een energiebesparende stand enkele watts minder verbruikt, kan bijvoorbeeld als ‘energiezuinig’ worden gepositioneerd, terwijl de totale impact over de volledige levenscyclus nauwelijks verandert.

Voor facility managers en inkopers is het daarom belangrijk om verder te kijken dan de marketingboodschap. Stel kritische vragen en vraag altijd naar de data achter de duurzaamheidsclaims.

Hoe herken je betrouwbare duurzaamheidsdata?

Om greenwashing te voorkomen, is het belangrijk om te weten waarop je moet letten. Transparante en onafhankelijke verificatie vormen daarbij de basis.

Een goed voorbeeld is het GSES-platform (Global Sustainable Enterprise System). Dit platform biedt objectieve inzichten in de duurzaamheid van producten, organisaties en processen. Hierdoor kun je prestaties monitoren, vergelijken en onderbouwen met betrouwbare data.

Daarnaast kun je ook letten op:

1. Levensduur van de apparatuur: Wordt er duidelijk gecommuniceerd over verwachte gebruiksduur?
2. Circulariteit van het product: Is het product modulair opgebouwd? Zijn onderdelen te vervangen, zoals losse panelen of voedingen, of moet bij een defect het hele product worden vervangen?
3. Herkomst van materialen: Zijn materialen herbruikbaar, gerecycled of duurzaam geproduceerd?

Wat kun je wél en niet geloven?

Niet iedere duurzaamheidsclaim is automatisch betrouwbaar. Begrippen als eco-friendly, green of low energy klinken aantrekkelijk, maar zeggen weinig wanneer niet duidelijk is waarop deze zijn gebaseerd.

Wees daarom kritisch op producten waarvan de duurzaamheidsclaims uitsluitend afkomstig zijn van de fabrikant zelf.

Vertrouw juist op oplossingen die worden onderbouwd met onafhankelijke data en transparante rapportages.

Vertrouw wél op:

• onafhankelijke keurmerken en certificeringen, zoals GSES, EcoVadis of Cradle to Cradle;
• transparantie over de herkomst van materialen;
• inzicht in de volledige levenscyclus van een product;
• circulaire businessmodellen waarbij producten worden teruggenomen voor hergebruik of refurbishment.

Hoe meer inzicht een leverancier kan geven in de volledige levenscyclus van een product, hoe beter je kunt beoordelen of een oplossing daadwerkelijk bijdraagt aan jouw duurzaamheidsdoelstellingen.

De 5 stappen naar duurzame AV-oplossingen

Wil je jouw audiovisuele omgeving verduurzamen, maar weet je niet waar je moet beginnen? Door het proces op te delen in overzichtelijke stappen maak je gemakkelijker keuzes die aansluiten bij de ambities van jouw organisatie.

Van inzicht naar actie: zet de volgende stap in duurzame AV

Je weet nu welke valkuilen er zijn bij het verduurzamen van audiovisuele apparatuur en hoe je greenwashing kunt herkennen. Ook heb je gezien waarom betrouwbare data, transparante leveranciers en circulaire oplossingen essentieel zijn om duurzame keuzes te maken.

De grootste valkuil is uiteindelijk niet het maken van een verkeerde keuze, maar helemaal geen keuze maken.

Bij AVEX combineren we ruim 35 jaar ervaring in audiovisuele oplossingen met een circulaire visie op technologie. Dankzij onze samenwerking met het GSES-platform en onze ervaring met circulaire AV-oplossingen helpen we organisaties om keuzes te maken die aantoonbaar bijdragen aan een duurzamere toekomst.